Elektriği Kim Bulmuştur
9/1/2008Gerçekten ilginç bir konu ve merak kaynağı olan elektrik, aslı
bilinmeksizin binlerce yıl insanı meşgul etmiştir. Bugün bile
elektriğin tam anlamıyla ne olduğunu kesinkes biliyoruz sayılamaz.
Günümüzde kesinlikle bilinen, maddenin elektrikle yüklü çok küçük
zerrecikleri ihtiva ettiğidir. Bu çıkış noktasından şekillenen kurama
(teoriye) göre, elektrik, elektronların ya da elektrik yükü taşıyan
öteki zerreciklerin hareketli bir akışıdır.
"elektrik" deyimi, Yunanca "elektron"dan gelmektedir.Bunun
anlamını mı merak ediyorsunuz ? Yunanca "elektron" kelimesi, bildiğimiz
"amber" karşılığıdır. Açıklamadan da anlaşılacağı gibi, İsa'dan 600 yıl
önce, Yunanlılar bir yere devamlı olarak sürtüştürülen, böylece kızan
amberin ,mantar ve kağıt parçaları türünden hafif maddeleri çekebilme
yeteneğini biliyorlardı.Buna rağmen,1672 yılına kadar bu konuda kayda
değer bir gelişme olduğu söylenemez. 1672 yılında, Otto von Guericke
adında bir adam,elini hızla dönen bir sülfür (kükürt) kürenin karşısına
tutarak, daha güçlü elektrik üretti.
1729 yılında ise, Stephen Gray,bazı maddelerin (örneğin
metaller) bir yerden başka bir yere elektrik ilettiklerini keşfetti. Bu
tür maddeler "kondüktör-iletken" diye tanımlandılar.
Cam,kükürt,amber,balmumu gibi diğer bazı maddelerde elektriği
taşımıyor,bir yerden bir yere iletmiyorlardı.Bunlara genel olarak
"yalıtkan" adı verildi.
Aynı doğrultuda son derece önemli bir başka adım, 1733 yılında
du Fay adında bir Fransızın negatif ve pozitif elektrik yüklerini
bulması olmuştur. Du Fay, negatif ve pozitif şarjların (elektrik
yüklerinin),iki ayrı tür elektrik olduğunu sanmıştı.
Gene de, elektriğin gerçeğe en yakın tanımlamasını yapan
Benjamin Franklin'dir. Benjamin Franklin'in fikrine göre, tabiattaki
bütün maddelerin bünyesinde "elektriksel bir akış" vardı. Belirli iki
madde arasındaki sürtünme, bu akıştan bir kısmının, miktar bakımından
fazlalık meydana getirecek şekilde öteki maddeye geçmesine sebep
oluyordu. Bugün, bu akışın negatif yüklü elektronlardan oluştuğunu
söyleyebiliyoruz.
elektrik konusunda en önemli gelişmelerin, 1800 yılında
Alessandro Volta tarafından ilk pilin (bataryanın ) keşfiyle başladığı
tartışma kabul etmeyen bir gerçektir.Söz konusu batarya, ilk devamlı ve
güvenilir elektrik kaynağı olmak niteliğiyle, öteki buluşlar ve
uygulamalar yolunda dünyaya kılavuzluk etmiştir.
Kaynak : Elektrik Portalı